Sam Cooke

Indien Sam Cooke nog geleefd had, was hij dit jaar tachtig geworden. Waarschijnlijk had hij samen met zijn familie en fans een groot feest gevierd waarbij natuurlijk veel zou zijn gezongen. Feit is dat de soulzanger in 1964 op 33-jarige leeftijd om het leven kwam tijdens een raadselachtige schietpartij. Daarmee kwam een voortijdig einde aan het leven van één van de belangrijkste soulzangers van de 20ste eeuw.

Kerkkoor

Sam Cooke wordt op 22 januari 1931 als Samuel Cook geboren in Clarksdale, Mississippi. Hij is één van de acht kinderen van het domineesechtpaar Charles en Anne Mae Cook. Twee jaar na Sam’s geboorte verhuist de familie Cook naar Chicago. Daar start Sam zijn zangcarrière in het kerkkoor van zijn ouders. Samen met zijn broertjes en zusjes zingt hij als The Singing Children allerlei kerkelijke en andere religieuze liedjes. In zijn tienertijd zingt Sam in diverse gospelgroepen, waaronder de The Teen Highway QC’s.

Dale Cook

In 1950 wordt Sam gevraagd toe te treden tot The Soul Stirrers, een van de belangrijkste Amerikaanse gospelgroepen uit die jaren. Al snel wordt Sam de nieuwe leadzanger van The Soul Stirrers en ontwikkelt hij een onnavolgbare zangstijl. Onder zijn leiding hebben The Soul Stirrers veel succes met gospelliedjes als Peace In The Valley en Jesus Paid The Debt. Maar Sam wil zijn grenzen verleggen. Hij wil een breder publiek bereiken en neemt onder het pseudoniem Dale Cook het popliedje Lovable op. Maar zijn karakteristieke stemgeluid is uit duizenden herkenbaar. Dus iedereen hoort dat Dale Cook in werkelijkheid Sam Cook is. Dat doen ook de platenbaas en de leden van The Soul Stirrers, die niet blij zijn met de actie van Sam. Uiteindelijk verlaat Sam de groep en tekent hij een solocontract bij een andere platenmaatschappij, Keen Records. Ook voegt hij aan zijn achternaam de letter ‘e’ toe.

B-kantje

Via Keen Records brengt Sam Cooke in 1957 een eigen versie op single uit van George Gershwin’s Summertime. Op de B-kant van de single staat You Send Me, een soulliedje dat hij zelf heeft geschreven. En zoals dat in die tijd wel vaker voorkomt, wordt het B-kantje populairder dan de A-kant. Binnen de kortste keren staat You Send Me op de eerste plaats van de Amerikaanse zwarte rhythm & blues hitlijsten. Maar ook in de door blanke artiesten gedomineerde hitlijsten bereikt het liedje de eerste plaats. You Send Me is de eerste uit een serie van veelal door Sam zelf geschreven hits, waaronder grote successen als Only Sixteen, Cupid en Wonderful World.

Apartheid

In 1961 start Sam samen met zijn producer J.W. ‘Alex’ Alexander en manager Roy Crain een eigen platenmaatschappij, SAR Records (Sam, Alex, Roy). Sam contracteert artiesten als Bobby Womack, Billy Preston en zijn oude ‘wapenbroeders’ The Soul Stirrers. Ondertussen blijft hij zelf ook aan de lopende band hits scoren, waaronder Chain Gang, Twistin’ The Night Away, Another Saturday Night en Bring It On Home To Me, de laatste opgenomen met in het achtergrondkoortje een jonge Lou Rawls. Ook zet Sam zich actief in voor gelijke burgerrechten voor alle Amerikanen. In het openbaar toont hij zich een fervent tegenstander van iedere vorm van racisme of apartheid.

Mysterie

Op 11 december 1964 huurt Sam Cooke een kamer in een hotel in Los Angeles. Hij wordt vergezeld door een dame die niet zijn vrouw is. Wat zich die avond precies afspeelt, blijft tot op de dag van vandaag een mysterie. Het meest waarschijnlijke verhaal is dat de bewuste dame Sam’s geld en kleding steelt, waarna de woedende en grotendeels ontklede zanger verhaal probeert te halen bij de vrouwelijke hotelmanager. Die voelt zich dermate door Sam bedreigd dat zij hem uit zelfverdediging neerschiet. ‘You shot me, lady’, weet de verbaasde zanger nog uit te brengen, waarna hij ter plekke overlijdt aan zijn verwondingen. De dan 33-jarige Sam Cooke laat een vrouw en dochtertje achter.

Obama

Na zijn dood worden veel van Sam’s liedjes opgenomen door beroemde artiesten als Aretha Franklin, Tina Turner, Diana Ross, Otis Redding, Rod Stewart, John Lennon en Paul McCartney. Sommige scoren er zelfs grote hits mee, zoals Cat Stevens met Another Saturday Night, The Animals met Bring It On Home To Me en Herman’s Hermits met Wonderful World. Ook zelf is Sam jaren na zijn dood nog succesvol. Zoals in 1986 wanneer hij een postume wereldhit scoort met zijn liedje Wonderful World, dat wordt gebruikt in een tv-commercial van spijkerbroekenfabrikant Levi’s. In Nederland behaalt Sam met Wonderful World zelfs de eerste plaats. In 2008 wordt Sam’s liedje A Change Is Gonna Come gebruikt tijdens de verkiezingscampagne van Barack Obama, de huidige president van Amerika.

Bijna 50 jaar na zijn tragische dood is de invloed van Sam Cooke nog steeds merkbaar binnen de huidige populaire muziek. Want onder aanvoering van hedendaagse sterren als Adele, Duffy en Alain Clarke ontfermt een nieuwe generatie van jonge soulartiesten zich over zijn nalatenschap. Ook zij hebben Sam’s prachtige stem en fantastisch schrijftalent ontdekt, een combinatie die gedurende al die jaren niets aan zeggingskracht heeft verloren. Dat maakt Sam Cooke tot één van de grootste en meest invloedrijkste soulzangers aller tijden.